Trafik kazalarında çarpmanın etkisini 13 kat azaltacak buluş

Sakarya Üniversitesi (SAÜ), trafik kazası esnasında meydana gelen çarpmanın etkisini büyük ölçüde azaltacak bir kompozit çubuk geliştirdi.

Yürütücülüğünü Doç. Dr. Kenan Genel'in yaptığı, Yrd. Doç. Dr. Akın Oğuz Kaptı ve Yrd. Doç. Dr. Kutay Yılmaz Çoban’ın araştırmacı olarak yer aldığı TÜBİTAK destekli proje kapsamında, farklı malzemelerle takviye edilen alüminyum tüp kirişin yük taşıma kapasitesi 13 kat arttırıldı.

Proje ekibi tarafından üretilen dairesel kesitli kompozit çubuklar üzerinde yapılan eğme testlerinden, takviye edilerek üretilen alüminyum gövdeli yapının, takviyesiz duruma göre yük taşıma kabiliyetinin 1 620 N’dan 18 880 N artarak, 20 500 N’a ulaştığı, böylece artış oranının 13 kat arttığı belirlendi. Diğer taraftan, enerji absorbe etme kabiliyeti açısından, üretilen kompozit yapının 10 kat daha iyi olduğu da tespit edildi.

Hafif ve aynı zamanda yük taşıma kabiliyeti yüksek yapıların geliştirilmesi özellikle güvenlik ve yakıt sarfiyatının önemli olduğu taşıtlar için büyük önem arz ettiğini ifade eden Doç. Dr. Genel, “Bildiğiniz üzere alüminyumun özgül ağırlığı ve mukavemeti çeliğe göre daha düşük. Biz alüminyumdan üretilmiş tüp kirişi çeşitli malzemeler ile takviye ederek eğme yükünü maksimum düzeye çekmeye çalıştık. Ürettiğimiz bu yapı şu anki haliyle, çeliğe göre hem daha hafif, hem de çelikten daha dayanıklı.” dedi.

EKONOMİK KAYIPLAR AZALACAK
Projede hem sonlu eleman analizinin hem de deneysel çalışmaların paralel olarak yürütüldüğünü ifade eden Doç. Dr. Kenan Genel, “Alüminyum kompozit yapı, tamamen yurt içinden temin edilen bileşenlerle imal edildi. Çalışmalar halen devam ediyor. Proje ekibinin gayretiyle daha da iyi sonuçlar elde edilecektir. Bu proje, özellikle taşıtlarda çarpışma ve devrilme gibi kazalarda hayati ve ekonomik kayıpların azaltılmasına büyük katkı sağlayacaktır.” diye konuştu.

Kompozit yapının çeşitli alanlarda kullanılabileceğini ifade eden Doç. Dr. Genel, şu bilgileri verdi: “Bu kompozit çubuk, eğilmeye çalışan yapı elemanlarında kullanılabilir. Bir otomobilin koruma çubuğu olabilir. Traktörün devrilme anında sürücünün zarar görmemesi için koruma çemberi olabilir. Bir ticari otobüs veya kamyonetin devrilmesi durumunda, başlıca hayati kayıpları minimize etmek için kullanılabilir.”

Doç. Dr. Kenan Genel, alüminyum tüp kirişte kullanılan takviye malzemeleri hakkında, “Henüz patent tescili yapılmadı. Bu tüp kirişin takviye malzemelerini patent tescili yapıldıktan sonra açıklayacağız.” açıklamasını yaptı.